Κυριακή, 12 Μαΐου 2019

Όνειρο ..απατηλό!*



Όνειρο ..απατηλό!*

 Του Θεοδώρου Ορδουμποζάνη
(Τον Ιούλιο του 2016 η εφημερίδα ΓΝΩΜΗ προκήρυξε διαγωνισμό διηγήματος με θέμα «Στις εκβολές του Έβρου». Στον  διαγωνισμό  αυτό έστειλα  το παραπάνω διήγημά μου με τίτλο «Όνειρο …απατηλό», προσαρμοσμένο όμως στις 1500 λέξεις, (αφαίρεσε περίπου 570 λέξεις) που επέβαλε η προκήρυξη. Το διήγημα αυτό κατέλαβε τελικά την 23η θέση και δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «ΓΝΩΜΗ», μαζί  με τα 30 πρώτα, από τα 80 και πλέον συνολικά.)

Η είδηση έφθασε με Φαξ αργά το βράδυ στα γραφεία της εφημερίδας. Ο Υπουργός Περιβάλλοντος, ανέφερε, υπέγραψε επιτέλους την Υπουργική απόφαση που καθορίζει, μεταξύ των άλλων,  και το ΔΕΛΤΑ του ποταμού Έβρου ως «Εθνικό Πάρκο» και ορίζει τις ζώνες προστασίας του.  Ενημερώθηκε αμέσως ο τηλεφωνικά Διευθυντής της Εφημερίδας και η εντολή του ήταν σαφής και κατηγορηματική: «Να στείλετε τον νεαρό οικολόγο  αύριο  πρωί – πρωί επί τόπου και με την ευκαιρία  της χαρμόσυνης  είδηση για το ΔΕΛΤΑ, που τόσο δεινοπάθησε για  πολλά χρόνια,  να ετοιμάσει το ανάλογο ρεπορτάζ για το επόμενο φύλλο».


Με κάλεσαν  τηλεφωνικά στο σπίτι λίγο πριν από τα μεσάνυχτα να πάω αμέσως στην εφημερίδα.
Είχα την …λόξα να θέλω να γίνω δημοσιογράφος. Ο άλλος σου λέει θέλει να γίνει μεγάλος τραγουδιστής και έχει φωνή χειρότερη και από γάιδαρο… Εγώ γιατί να μη γίνω δημοσιογράφος… που μ΄ αρέσει… Τι παραπάνω από εμένα έχει ο Γιώργος ο Αυτιάς; Ονειροπαρμένος, με το νέο ρεύμα της εποχής, την οικολογία, όταν ζητούσα να πιάσω δουλειά ρεπόρτερ στην εφημερίδα, ανέφερα, ότι είμαι μέλος του οικολογικού κινήματος και ότι γνωρίζω πολύ καλά τα θέματα του περιβάλλοντος. Και για να αποδείξω τις ικανότητές μου κατασκεύασα μία εικονική συνέντευξη (σε παγκόσμια αποκλειστικότητα όπως έγγραφα τότε) με μια καταταλαιπωρημένη κότα, την Φατμέ, όπως την ονόμασα,  λαθρομετανάστρια από την Τουρκία μέσω του ΔΕΛΤΑ του Έβρου, που συνέλαβα ένα βράδυ «κρυπτόμενη» στην αυλή του σπιτιού μου. Ήταν η εποχή που  ο τρόμος του ιού των πουλερικών είχε δημιουργήσει υστερία σε αρχές και πληθυσμό και επιβλήθηκαν πολύ αυστηρά μέτρα προστασίας στο ΔΕΛΤΑ, απαγορεύοντας την διακίνηση οποιουδήποτε πουλερικού στα σύνορα.  Με δέλεαρ την παροχή «πολιτικού ασύλου» και μια χούφτα καλαμπόκι, έγγραφα τότε στο άρθρο` αυτό, κατόρθωσα να πείσω την πεινασμένη και ταλαιπωρημένη λαθρομετανάστρια κότα  να μου παραχωρήσει την συνέντευξη. Και όλως παραδόξως το παραμύθι αυτό  της συνέντευξης άρεσε και στον Διευθυντή που το δημοσίευσε την άλλη μέρα ως χρονογράφημα αλλά άρεσε και στους αναγνώστες της εφημερίδας που το διάβασαν και έγραψαν επαινετικά σχόλια. Με τον τρόπο αυτό κέρδισα  μία θέση  ρεπόρτερ στην εφημερίδα με ειδικότητα τα οικολογικά. Θα μου πείτε τι σημαίνει «ρεπόρτερ οικολογικών»; Σε μια επαρχιακή εφημερίδα όπως και να σε ονομάσουν  κάνεις όλες τις δουλειές, από σκούπισμα, μεταφορές, κομπιούτερ, τηλέφωνα και όποια άλλη δουλειά χρειαστεί, εκτός βέβαια από αυτή του Διευθυντή, που για να φτάσεις εκεί πρέπει να φας τόνους από καρβέλια…



Το παραμύθι αυτό της συνέντευξης που κατασκεύασα για να πάρω τη θέση του δημοσιογράφου, σκέφθηκα,  ότι τώρα το πληρώνω ακριβά, αφού μέσα στα άγρια μεσάνυχτα αναγκάζομαι, ως ειδικός δήθεν,  να τρέχω να προλάβω για να ετοιμαστώ  να φύγω άγρια  χαράματα για το ΔΕΛΤΑ και να φέρω σε πέρας την πρώτη μεγάλη δημοσιογραφική αποστολή που μου ανέθεσε ο Διευθυντής μου. 
Ο κατάλογος των υλικών που έπρεπε να ετοιμάσω: Μπότες, αδιάβροχα, γάντια, φωτογραφικές μηχανές, μαγνητόφωνο, βίντεο, χάρτες, λευκή σημαία, κονιάκ, δημοσιογραφική ταυτότητα και μάτσο τα χαρτιά από τις οικολογικές οργανώσεις που συμμετείχα ως διαπιστευτήρια για την είσοδό μου στο υγρό βασίλειο του «ΔΕΛΤΑ» του ποταμού Έβρου.
Γνωστός ο χώρος και τα κατατόπια αυτού του «οικολογικού παραδείσου», όπως τον αποκαλούσα από παλιά. Από τα Λουτρά θα έκοβα δρόμο και θα έμπαινα μέσα στο ΔΕΛΤΑ, θα προσπερνούσα την λίμνη της «Ντράνα» και θα έφθανα στο περίπτερο, όπου θα άφηνα το αυτοκίνητο και  με μία βάρκα θα κατευθυνόμουνα στη Λίμνη των Νυμφών, ένα επίγειο παράδεισο του ΔΕΛΤΑ, όπου είχα αποφασίσει να κάνω  το ρεπορτάζ….
 Άγρια χαράματα και ήδη εισέρχομαι στις πλημμυρισμένες εκβολές του ποταμού, με την ελπίδα ότι θα κάνω το πιο πετυχημένο «αποκλειστικό» ρεπορτάζ της ζωής μου για να καταξιωθώ στο χώρο των «περιβαλλοντικών» ανταποκριτών, κάτι αντίστοιχο με αυτό που λένε «πολεμικός ανταποκριτής». Βλέπετε και η δημοσιογραφία έγινε σαν την ιατρική… έχει τις ειδικότητές της.


 Πνιγμένος σε λάσπες και νερά, φθάνω  στο δυτικό τμήμα του πλημμυρισμένου ΔΕΛΤΑ, στο κυνηγετικό περίπτερο, λίγο πιο κάτω από την «Δράνα». Παντού νερά, πολλά νερά, πυκνοί θαμνώνες με αρμυρίκια, και κατά μήκος του ποταμού  από πάνω ψιλά μέχρι την θάλασσα κάτω πυκνό δάσος με λεύκες, ιτιές, σκλήθρα, φτελιές, και άλλα δενδροειδή. Από τη Δράνα, περνώντας μέσα από στενά κανάλια με τη βάρκα φθάνω στη λίμνη των «Νυμφών», τελικό προορισμό της αποστολής μου. Μια πανέμορφη λίμνη, καταφύγιο του μεγαλύτερου μέρους του βασιλείου των πτηνών, περικυκλωμένη από ελόβια και υδρόβια βλάστηση, ξεδιπλώνεται μπροστά μου. Νεκρική σιγή παντού. Το κρύο και η υγρασία πιρουνιάζουν το κορμί. Είχε ήδη αρχίσει το χάραμα και το αχνό φως του φεγγαριού καθρεφτιζόταν στα νερά της λίμνης. Στέκομαι στη μέση της λίμνης, σηκώνω μια  λευκή σημαία δεμένη σε ένα κοντάρι, και σφυρίζω με τη σφυρίχτρα δυνατά. Από τους γύρω θάμνους ξεπροβάλουν αγουροξυπνημένα κεφαλάκια πουλιών, να με κοιτούν έντρομα και με απορία. Σαν να αναρωτιούνται «τι θέλει αυτός ο τύπος άγρια χαράματα και δεν μας αφήνει να κοιμηθούμε;». Από ένα δέντρο ακούστηκε ένας τσικνιάς να φωνάζει :
  -«Σύρμααααα μάγκες…. Κυνηγοί….. στη λίμνηηηηη μας».
  -Όχι ρε παιδιά, φίλος είμαι, φώναξα όσο πιο δυνατά  μπορούσα και σήκωσα πιο  ψιλά την λευκή σημαία που κρατούσα. Έχω και χαρτιά να σας δείξω, ξαναφώναξα. Και έβγαλα από τη τσέπη μου τη δημοσιογραφική ταυτότητα και τα άλλα χαρτιά που κουβαλούσα ως διαπιστευτήρια φιλίας και άρχισα να τα κουνώ ψιλά στον αέρα.`
Πλησιάζει ένας πρασινολέμης από πίσω,   ορμά επάνω μου και  αρπάζει με το ράμφος του τα χαρτιά. Πάει παραπέρα και κάθετε σε ένα κλαδί. Κοιτάζει τα χαρτιά  με προσοχή, τα ξανακοιτάζει καλά με τη βοήθεια του φεγγαριού, σιγουρεύεται για το περιεχόμενό τους και φωνάζει:
 -«Εντάξει παιδιά! Είναι Οικολόγος δημοσιογράφος… Δικός μας πρέπει να είναι!». Και απευθυνόμενος προς εμένα φωνάζει με άγριο ύφος:
 -Φίλε, πρόσεξε καλά, από μακριά και αγαπημένοι….. Μην κάνει καμιά τρέλα γιατί θα έχουμε κακά ξεμπερδέματα…  Δεν θα βγεις ζωντανός απ΄ εδώ… Συνεννοηθήκαμε;
Και πριν προλάβω να πω ότι συμφωνώ γέμισε τριγύρω μου ο τόπος από χιλιάδες πουλιά. Ερωδιοί, πάπιες, χήνες, κύκνοι, χαλκόκοτες, φλαμίγκος, πελαργοί, καρακάξες, καλαμοκανάδες, αλκυονίδες, μαυροκέφαλοι, γλάροι, φοινικόπτερα, αβοκέτες, τρύγγες, σκαλίθρες, τσικνιάδες, αργυροπελεκάνοι, κορμοράνοι, κιρκίκια, σφιτάρια, κοκκινόχηνες  και ένα σωρό άλλα πανέμορφα πετούμενα. Αλλά και μέσα στο νερό  κολυμπούσαν εκατοντάδες πουλιά και στα γύρω κλαδιά άλλα με παρατηρούσαν αγουροξυπνημένα. Και δεν ήταν μόνο τα πουλιά. Σε κάποια ξέφωτα διέκρινα μια αλεπού να έχει καρφώσει το βλέμμα της επάνω μου, ασβούς, κουνάβια, νυφίτσες, χελώνες, σαύρες, μια αγριόγατα και λίγο πιο κάτω ακούστηκε ο ήχος από το πέρασμα μέσα από τους θάμνους ενός κοπαδιού από αγριόχοιρους. Πω, πω, πω, Θεέ μου…. Ολόκληρο βασίλειο από ζωντανά….
 

  -Τι χαμπάρια μάστορα; Ρωτάει  ένας κατάλευκος κύκνος με φουσκωμένα φτερά, που κολυμπούσε σε απόσταση ασφαλείας από τη βάρκα. Πως έτσι, άγρια χαράματα στο τόπο μας;
 -Σας έφερα μεγάλη είδηση, του απαντώ. Δώρο  χαρμόσυνο για σας και όλη τη περιοχή σας, συμπλήρωσα,
 -Φοβού τους Δαναούς και δώρα φέροντες, φώναξε από την ακτή η αλεπού και κούνησε πονηρά την ουρά της.  Μην τον εμπιστεύεστε, συμπλήρωσε…
 -Και ποια είναι αυτή η μεγάλη είδηση  που σε έφερε χαράματα μέσα στο καταχείμωνο εδώ στο ΔΕΛΤΑ; ρωτά μια νανόχηνα.
 -Ο Υπουργός υπέγραψε επιτέλους την απόφαση που χρόνια περιμέναμε και κηρύσσει το τόπο σας Εθνικό Πάρκο, ορίζει ζώνες προστασίας, όπου κανείς δεν θα μπορεί να σας πειράξει στο μέλλον και προβλέπει αυστηρές ποινές για τους παραβάτες,  της απαντώ. Από τώρα και στο εξής θα είστε ασφαλείς στον τόπο σας και θα κοιμάστε όλοι σας ήσυχα τα βράδυα… συμπλήρωσα.
Και πριν προλάβω να τελειώσω τη φράση μου αρχίζουν όλα τα ζωντανά να ξεκαρδίζονται στα γέλια και κάποιοι πρασινοκέφαλοι λίγο πιο πέρα να με μουντζώνουν και να λένε  «…Να σου ρε κορόιδο… που πιστεύεις ότι σε λένε…».


Σάστισα… και  απόρησα μαζί.. Εγώ τους έφερα  χαρμόσυνα μαντάτα και αυτά γελούν, με κοροϊδεύουν και με μουντζώνουν; αναρωτήθηκα. Και πριν προλάβω να συνέλθω πετιέται πάνω από ένα δέντρο ένας γέρικος Πελεκάνος, από αυτούς που δεν μπόρεσε να ακολουθήσει τους δικούς του στο μεγάλο ταξίδι, γυρίζει από την φωλιά του,  ψιλά σε ένα δέντρο, και μου λέει:
 -Άκουσέ με παλληκάρι μου με προσοχή. Νιός ήμουνα και γέρασα εδώ  στο ΔΕΛΤΑ. Δεν ξέρω αν θα αντέξω να βγάλω όλο τον χειμώνα και να ξανανταμώσω τους δικούς μου την άνοιξη…. Χρόνια τώρα όλο για υπογραφές και αποφάσεις ακούω και όλο στο κυνηγητό μας έχουν. Δεν μας αφήνουν σε χλωρό κλαδί. Μέχρι και εμάς τους πελαργούς που δήθεν απαγορεύεται να μας κυνηγούν, μας έχουν φλομώσει στα σκάγια…  Έστω λοιπόν  ότι ο Υπουργός έβαλε μια τζίφρα. Και τι έγινε; Ξέρεις πόσοι άλλοι Υπουργοί πρέπει να υπογράψουν ακόμη; Έστω ότι κάποτε θα υπογράψουν και αυτοί… Ξέρεις πόσοι άλλοι πρέπει να συμφωνήσουν; Για μέτρα τους…. Έχουμε και λέμε: Κυνηγοί, ψαράδες, κτηνοτρόφοι, γεωργοί, ορνιθολόγοι, οικολόγοι, στρατιωτικοί, Φεριώτες, Λουτριανοί, Ανθειώτες, βουλευτές, τρεχάμενοι και παρατρεχάμενοι, έμποροι κυνηγετικών ειδών, λαθρέμποροι  και μια σειρά από άλλους με μικρά, μεγάλα και τρανά συμφέροντα που λυμαίνονται εδώ και χρόνια αυτόν τον πανέμορφο τόπο μας…. 
Κοντοστάθηκε για λίγο, πέταξε στην βάση του δέντρου, έσκυψε, ήπιε μια γουλιά νερό, και συνέχισε.
  -Άντε στο καλό άνθρωπέ μου και άσε μας ήσυχους στον πόνο μας. Εδώ μας κυνηγούν και μας σκοτώνουν χωρίς να  ενοχλείται  κανείς αρμόδιος και εσύ μας λες τώρα για  φούμαρα και πράσινα άλογα….
Και ξαφνικά ένας μεγάλος κατάλευκος κύκνος άνοιξε τα φτερά του και πέταξε ψηλά….  Έμοιαζε για αρχηγός  και σαν να έδωσε  το σύνθημα…  Αμέσως, πίσω  απ΄ αυτόν όλα τα πουλιά πέταξαν και αυτά ψιλά και εξαφανίσθηκαν. Και τα άλλα ζωντανά από τη  στεριά χώθηκαν στις φωλιές τους και στα κλαδιά και χάθηκαν. Κι  ο τόπος ξαφνικά ερήμωσε….. Μόνο κάποια ψάρια (σαζάνια, γουλιανοί, κεφάλια) πετιόντουσαν εδώ και εκεί μέσα απ΄ το νερό ψιλά και ξαναβουτούσαν λίγο παρακάτω, κουνώντας την ουρά τους , σαν να με κορόιδευαν κι  αυτά! Και δυο – τρία χέλια στην άκρη της λίμνης γλιστρούσαν και απομακρύνονταν αθόρυβα.
Προς στιγμήν τα έχασα. Έβλεπα το έρημο τριγύρω μου τοπίο αποσβολωμένος.  Κρύος ιδρώτας με περιέλουσε. Δεν μπορώ να υπολογίσω πόση ώρα ήμουν σ΄ αυτήν την κατάσταση. Ήδη είχε ξημερώσει και το φεγγάρι είχε χαθεί. Μόλις συνήλθα, τα μάζεψα όλα σκεπτικός και  απογοητευμένος, έβαλα μπρος τη μηχανή της βάρκας  και πήρα τον δρόμο της επιστροφής. Σκεφτόμουν ότι έχασα μια μεγάλη ευκαιρία για ένα πολύ σημαντικό ρεπορτάζ  που θα με καταξίωνε όχι μόνο ως  οικολογικό ρεπόρτερ αλλά και ως σημαντικό δημοσιογράφο. Βγήκα στη στεριά, εκεί δίπλα στο καταφύγιο, έδεσα την βάρκα, πήρα το αυτοκίνητο και ξεκίνησα για τον δρόμο της επιστροφής.  Και…  καθώς πήγαινα στεναχωρημένος πάνω στο  ανάχωμα,  ξαφνικά μια στραβοτιμονιά, για να αποφύγω  μια λακκούβα με νερά, ρίχνει το αυτοκίνητο μέσα στο παρακείμενο  κανάλι…. 


Και ξύπνησα καταϊδρωμένος….
Θεέ μου… είπα, και σκούπισα με το χέρι τον ιδρώτα στο μέτωπό μου. Όνειρο ήταν, άδικα λαχτάρησα…
Είχε ήδη ξημερώσει και η ώρα ήταν περασμένες  επτά. Σηκώθηκα, πήγα στη κουζίνα και έκανα ένα καφέ για να συνέλθω. Άνοιξα το ραδιόφωνο. Είχε μια συζήτηση για το μέλλον των υγροβιότοπων. Τσιμπήθηκα… κι αναρωτήθηκα μήπως  δεν άκουγα καλά; Μήπως ήταν παρενέργειες από το όνειρο;  Όχι, ήταν πραγματική συζήτηση για τους υγροβιότοπους. Σχολίαζαν την απόφαση του Υπουργού ΥΠΕΧΩΔΕ,  που την προηγούμενη ημέρα διάβασα στην εφημερίδα «ΓΝΩΜΗ», και αφορούσε τον καθορισμό του ΔΕΛΤΑ του ποταμού Έβρου ως «Εθνικό Πάρκο»….
«Είναι ενδεικτικό», έλεγε κάποιος στη συζήτηση του ραδιοφώνου, προφανώς ειδικός για αυτά τα θέματα, «ότι ανάλογη απόφαση για το ΔΕΛΤΑ των ποταμών  Αξιού, Γαλλικού, Λουδία και Αλιάκμονα είχε υπογράψει και ο προηγούμενος Υπουργός ΥΠΕΧΩΔΕ, αλλά έκτοτε …αγνοείται η τύχη της απόφασης αυτής. Κατά σύμπτωση, αυτές τις ημέρες κινητοποιούνται και οι αγρότες της γύρω περιοχής ζητώντας όχι μόνο να μη θεσμοθετηθούν αυτά τα μέτρα… αλλά να παραχωρηθούν και άλλες παραποτάμιες εκτάσεις για καλλιέργεια…». Και μετά από λίγο ένας άλλος συνομιλητής συμπλήρωνε:  «…Αλλά για να τεθεί σε εφαρμογή η απόφαση αυτή θα χρειαστούν να περάσουν πολλά ..τέρμινα, αφού οι συναρμόδιοι υπουργοί δεν φέρονται πρόθυμοι να προσθέσουν και τη δική τους υπογραφή…. Φοβούνται το πολιτικό κόστος και θα την ρίξουν στις ..καλλένδρες!».

Όνειρο ήταν είπα … και πάει. Πόσο βλάκες είμαστε, σκέφθηκα! Έχουμε τον «Κάλλιστο Ποταμό», τον «Αργυρορρύτη» και «Χιλιοτραγουδισμένο», στενά συνδεδεμένο με τους υπέροχους μύθους  του Ορφέα και της Ευρυδίκης, με τον Κάσσανδρο και τον γιο του Έβρο. Είμαστε κτήτορες του «Θεού της ευφορίας και της καταστροφής» όπως αποκαλούσαν  τον Έβρο ποταμό οι πρόγονοί μας, γιατί, με τα νερά του έφερνε τον πλούτο στη παραγωγή και με τις πλημμύρες του την καταστροφή. Και υπάρχει στις εκβολές του ένα και μοναδικό ΔΕΛΤΑ, χρυσάφι, πλούτος και ομορφιά μαζί… Σπάνια ομορφιά! Και εμείς τον αγνοούμαι…..
 -Λες τα πουλιά και τα άλλα ζωντανά εκεί στη λίμνη των Νυμφών να είναι πιο έξυπνα από εμάς; Να ξέρουν πιο πολλά από εμάς;…. αναρωτήθηκα, ενθυμούμενος τον διάλογο που είχα με αυτό στο όνειρό μου..
Κατάλαβα!!! Σκέφθηκα….  Όνειρο ήταν και πάει….
Καληνύχτα «ΔΕΛΤΑ» …. όνειρα γλυκά…. Και καλή τύχη… είπα μέσα μου και αναχώρησα για τη δουλειά μου, που φυσικά δεν έχει καμιά σχέση με τη δημοσιογραφία…. 
 Όνειρο ήταν, είπαμε.. και πάει… όπως όλα τα όνειρα!
Ιούλιος 2016